بیماری آگالاکسی (شیر بری یا بره اندازی)

بیماری آگالاکسی (شیر بری یا بره اندازی)

آگالاکسی یا شیر بری ( قطع شیر ) یک بیماری واگیردار در گوسفند و بز است که ضایعات آن در پستان، چشم و مفاصل دام مبتلا ظاهر می گردد.

بز و گوسفند تنها دامهای حساس در برابر باکتری عامل بیماری هستند. سایر دامها در شرایط طبیعی و تجربی نسبت به عامل آگالاکسی مقاومت دارند.

نوکاریز | عامل بیماری آگالاکسی :

باکتری مایکوپلاسما آگالاکتیه ( mycoplasma agalactiae ) به عنوان عامل بیماری مایکوپلاسما آگالاکتیه بیشتر مورد نظر می باشد ولی سه تیپ از این باکتری نیز به عنوان عامل بیماری شناخته شده است. یک تیپ غیر بیماری زاست، تیپ دیگر بیشتر عامل اشاعه بیماری است و تیپ سوم با ایجاد خیز شدید غده پستان و میزان زیاد تلفات در بز ارتباط دارد. عوامل دیگر مانند مایکوپلاسما مایکوییدس، مایکوپلاسما آرژینینی و مایکوپلاسما پوتری فیسنس نیز به عنوان عوامل بیماری شناخته شده اند.

نوکاریز | راه های انتشار بیماری آگالاکسی :

انتشار بیماری از طریق پخش ترشحات در محیط دامداری یا طویله می باشد و همچنین از طریق تماس مستقیم دام ها و همچنین از طریق دست دوشندگان شیر نیز انتقال می یابد.

نوکاریز | اپیدمیولوژی و بیماری زایی آگالاکسی :

میزان تلفات 30 – 10 درصد است ولی تعداد زیادی دام به این علت که غده پستان در آنها آسیب دیده و برای همیشه غیر قابل استفاده می گردند، از گله حذف می شوند.

بیماری در هر سنی بروز می کند و جنس هم در ابتلا به بیماری دخالتی ندارد. عامل بیماری از طریق دستگاه گوارش یا نوک پستان وارد بدن می شود. آگالاکسی بیشتر به طور مستقیم از دامی به دام دیگر انتقال می یابد ولی گاهی به صورت غیر مستقیم از طریق شیردوشی نیز ممکن است انتقال یابد. عامل بیماری از طریق ترشحات بدن به خصوص شیر، ترشحات چشم و مفاصل دفع می شود. به دلیل اینکه دفع باکتری از شیر تا چند ماه بعد از بهبود ممکن است ادامه یابد بنابراین بیماری نه تنها توسط دام بیمار بلکه دام بهبود یافته نیز امکان دارد منتقل شود.

پس از ورود به بدن، باکتری وارد جریان خون می شود و ایجاد سپتی سمی می کند. دو تا سه روز بعد، باکتری از خون خارج و در اندامهای مختلف از جمله پستان، چشم و مفاصل موضع می گیرد و باعث بروز علایم بیماری می گردد.

نوکاریز | علایم بالینی بیماری آگالاکسی :

دوره کمون بیماری در شرایط تجربی 7-5 روز است ولی در شرایط طبیعی طولانی تر و حدود 13-11 روز می باشد. اولین علامت بیماری تب شدید است که چندان دوام ندارد. بعلاوه بی اشتهایی و بی قراری نیز مشهود می باشد. ترشح شیر ابتدا کاهش می یابد و ترشحات چرکی از پستان خارج می شود و نهایتا" به علت فیبروز غده پستان شیر به طور کامل قطع می گردد. دو تا چهارده روز بعد از قطع شیر ضایعات چشم و مفاصل ظاهر می شود. تورم چشم با ریزش ترشحات مخاطی و بعضا سفید و کدر شدن قرنیه همراه است. درگیری مفاصل منجر به ایجاد اشکال در حرکت دام و لنگش می شود. گاهی تورم مفاصل شدید و دردناک و زمانی خفیف و غیر آشکار می باشد. دوره بیماری ممکن است از یک تا چند ماه به طول انجامد. سقط جنین ناشی از بیماری در میش ها و بزهای آبستن ممکن است اتفاق بیافتد. گاهی همه علایم در یک دام مشاهده می شود و زمانی در هر دامی در یک گله یکی از علایم فوق ممکن است بروز نماید.

به علت حضور عامل بیماری در پا باعث لنگش و ورم مفاصل میگردد.

به علت حضور عامل بیماری درچشم باعث جاری شدن آب و سفیدی قرنیه چشم و در نهایت کوری می شود.

نوکاریز | تشخیص بیماری آگالاکسی :

تشخیص بیماری در سطح گله بر اساس جداسازی باکتری عامل بیماری از خون و بافت پستان و نیز انجام آزمایش ثبوت عناصر مکمل است. این آزمایش بلافاصله بعد از بروز علایم بالینی مثبت می شود. آزمایش الایزا که میزان حساسیت آن مشابه آزمایش ثبوت عناصر مکمل است برای شناسایی دام های حامل توصیه می گردد.

نوکاریز | پیشگیری و کنترل بیماری آگالاکسی :

واکسیناسیون دام ها با واکسن کشته شده همراه با ماده کمکی ساپونین در صورتی که بموقع استفاده شود موثر خواهد بود. به دلیل استعداد دام های جوان در ابتلا به بیماری، واکسیناسیون در سنین پایین توصیه می گردد. البته تجویز واکسن نبایستی در سنین کمتر از ده هفته انجام شود. بهترین زمان تجویز واکسن از سن سه ماهگی توصیه شده است. این واکسن را معمولا 2 بار به مدت 2 هفته از راه زیر جلدی تزریق می کنند و مقدار تزریق هربار به میزان یک میلی لیتر می باشد. مدت زمان ایمنی 6 ماه است و در سال دوبار باید انجام شود. این واکسن برای میش ها 2 ماه قبل از زایش توصیه شده است.

نوکاریز | درمان بیماری آگالاکسی :

درمان دام های بیمار با آنتی بیوتیک های موثر روی باکتری عامل این بیماری در صورتی که به موقع انجام شود تا 80 درصد موارد موثر خواهد بود.

همچنین ضد عفونی چشم درگیر با سرکه یا اسید بوریک موثر است.

0 دیدگاه

  • هنوز برای این مقاله نظری ثبت نشده است.

دیدگاه شما

16 + 3 =